Voedingsmiddelen: wees fair, eet bio!

Op 22 juni 2006 organiseerde de Vereniging in samenwerking met Leefmilieu-Brussel een workshop rond voeding. Het was een gelegenheid om de mensen te sensibiliseren voor een milieuvriendelijker aankoopbeleid en tevens de spots te richten op de biologische landbouw, eerlijke handel en goede praktijkvoorbeelden van de lokale besturen


Nagenoeg veertig aanwezigen namen deel aan de debatten rond twee pijlers: producten uit de biologische landbouw en eerlijke handel.

"Biologisch eten is ijveren voor een menselijke, duurzame en milieuvriendelijke landbouw.
Kiezen voor fair-trade producten is solidaire producten kopen die geproduceerd zijn in omstandigheden met oog voor de rechten van de mens."


De impact van onze voedselkeuze op het leefmilieu

In ieder seizoen beschikken wij over een zeer ruime waaier aan groenten. In 1960 bood een kruidenier 2.000 verschillende producten aan. Nu biedt een supermarkt er meer dan 15.000. Die evolutie heeft de druk van onze keuzes op het leefmilieu versterkt.

>> zie de uiteenzetting van Joëlle Van Bambeke (BIM) hieronder

De waarmerking van biologische producten

Een uiteenzetting die ingaat op de normen voor de productie, controle en waarmerking van biologische producten, de evolutie van het aantal exploitaties en de vooruitzichten.

>> zie de uiteenzetting van Blaise Hommelen, Directeur-generaal (Ecocert - In maart 2007 is Ecocert Certisys geworden) hieronder

De stapsgewijze invoering van bioproducten in de catering

Algemene voorstelling van het project "institutionele catering" dat bijna twee jaar geleden opgestart werd. Met een beschrijving van de doelstellingen, de werking van het systeem en de problemen. De uiteenzetting schetst concrete verwezenlijkingen in het kader van het project in de Franse Gemeenschap.

>> zie de uiteenzetting van Wim Bommerez, medewerker "catering" (Probila-Unitrab vzw Probila) hieronder

De opwaardering van producten uit de lokale landbouw en de territoriale ontwikkeling door de catering-sector

Enkele verwezenlijkingen rond bio-catering in de Franse Gemeenschap:

  • 2 scholen
  • een ziekenhuis (personeels- en bezoekersrestaurant)
  • 2 jeugdherbergen bieden een 100 % bio ontbijt
  • een kleinschalig project met Sodexho in de ontwerpfase
  • 2 universiteiten (Arsenal-Namen en Louvain-la-Neuve)
  • 1 administratie (Europees Parlement) en testfase in Raad van Europa, Comité van Regio's / Economisch en Sociaal Comité
>> zie de uiteenzetting van Etienne Haulotte (Bioforum) hieronder


Overheid en fair-trade
: uiteenzetting van Samuel Poos (Fair Trade Center)

Eerlijke handel?

Eerlijke handel is een commercieel samenwerkingsverband dat gebaseerd is op dialoog en respect, met het oog op een rechtvaardigere wereldhandel. Fair-trade draagt bij tot de duurzame ontwikkeling door betere voorwaarden te bieden en de rechten van de producenten en gemarginaliseerde werknemers te waarborgen, in het bijzonder in het zuidelijk halfrond.

Fair-trade-producten in de lastenboeken

De consument die producten uit de eerlijke handel wil, vraagt in het voorwerp van de opdracht één of meer producten (koffie, thee, …) "die geproduceerd zijn in omstandigheden die stroken met de internationale criteria van eerlijke handel".

De criteria moeten in de opdracht vastgelegd worden: eerlijke prijs, respect voor de conventies van de ILO, respect voor het leefmilieu.

De technische specificaties moeten verwijzen naar de waarmerking: Fair Trade Garantie (Max Havelaar).

Zij preciseren dat een product met Fair Trade Garantie (Max Havelaar) of een soortgelijke waarmerking of een product dat beantwoordt aan soortgelijke voorwaarden, beantwoordt aan de international criteria van eerlijke handel.

Enkele voorbeelden in Europa
  • De laatste offerteaanvraag van de Europese Commissie, voor de dranken in de cafetaria's en tijdens vergaderingen, bepaalt in de technische specificaties dat de koffie "fair trade" moet zijn.
  • Het British Office of Government Commerce heeft richtlijnen gepubliceerd voor de invoering van eerlijke producten in de overheidsaankopen: "eerlijke" koffie mag toegevoegd worden aan het gamma koffies dat mogelijke leveranciers aanbieden.
  • Vele steden, zoals Bonn, Lyon of Leiden, verwijzen naar het label Fair Trade of een soortgelijk label.
  • In de offerteaanvragen voor de schoolrefters verwezen de steden Rome en Settimo Torinese naar de eerlijke handel zoals vastgelegd in de resolutie van het Europees Parlement (1998) en in de mededeling van de Europese Commissie (1999).
  • Zo hebben in 2004 in Rome 140.000 kinderen 800 ton biologische en "eerlijke" bananen gegeten en 4,5 miljoen repen biologische en "eerlijke" chocolade in de refters van openbare scholen.
  • Sinds september 2005 verwees Turijn ook naar eerlijke producten in bepaalde offerteoproepen.
  • De stad Madrid heeft een offerteoproep gedaan rond de levering van "eerlijke" T-shirts om Madrid te steunen als gaststad voor de Olympische Spelen.

En in België?

  • De Belgische regering heeft een ministeriële omzendbrief gepubliceerd met richtlijnen i.v.m. duurzame aankopen voor de openbare besturen.
  • De 10.000 ambtenaren van het Waals Gewest drinken fair-trade koffie.
  • De 15.000 ambtenaren van de Vlaamse Gemeenschap verbruiken ongeveer 30 ton eerlijke koffie per jaar.

Fair Trade Gemeente

"Fair Trade Gemeente" is een titel die gemeenten krijgen wanneer het gemeentebestuur en de inwoners hun engagement tonen voor eerlijke handel. Gent, Hasselt, Herk-de-Stad, Heusden-Zolder, Hoogstraten, Kortrijk, Leuven, Lichtervelde, Voeren, Zwijndrecht, … en de stad Brussel zijn reeds fair-trade gemeenten.

Zes criteria:
  1. De lokale overheid beslist koffie en een ander fair-trade product te kopen en te verbruiken.
  2. Er moeten producten uit de eerlijke handel beschikbaar zijn in verschillende winkels en horecazaken.
  3. Er worden fair-trade producten geconsumeerd in ondernemingen en verschillende organisaties (scholen, verenigingen, kerken, …).
  4. Er moeten campagnes weerklank krijgen in de media.
  5. Een lokale actiegroep neemt verschillende initiatieven in handen om de titel van fair-trade gemeente te verkrijgen.
  6. Ieder jaar wordt er een initiatief genomen inzake duurzame productie en consumptie.
Brussel-stad: Fair-trade gemeente sinds juli 2006

144.000 inwoners: minimum 25 winkels en 13 horecazaken moeten producten uit de eerlijke handel verkopen. 21 verenigingen en 8 ondernemingen gebruiken reeds fair-trade-producten in Brussel-Stad. In het stadhuis wordt fair-trade koffie en fruitsap geschonken.

Media-acties
  • Op 1 juni 2005 ging de campagne "Ik ben verkocht" van start met een picknick in het hartje van Brussel. Marie Daulne (Zap Mama) is de meter van de Brusselse werkgroep FairTrade.
  • Op 1 juli 2005 vond een picknick plaats op het Muntplein. En er werd ook deelgenomen aan de Week van de FairTrade.

Naar degelijke schoolmaaltijden … het terreinwerk : uiteenzetting van Marcel Bulens (Pedagogisch coördinator van de stad Ottignies, en van mevrouw Collart van de vzw TCO Service)

Eén van de projecten rond "bio catering" in de Franse Gemeenschap, in een school in Ottignies.

Conclusies van de presentatie

Het is doenbaar, ondanks de moeilijkheden!

- De techniek van de kleine stapjes : men moet niet willen alles helemaal bio te krijgen, maar er moet geleidelijk gewerkt worden: klein beginnen en geleidelijk uitbreiden.
- De prijs : men moet rekening houden met de prijzen, degelijke menu's tegen correcte prijzen voorstellen. Het moet niet tot een elite gericht worden.


Praktijkvoorbeelden inzake duurzame aankopen van voedingsproducten

Goede praktijkvoorbeelden uit de gemeente Evere voor de bevordering van eerlijke handel en duurzame ontwikkeling.
>> zie de uiteenzetting van Catherine Noël, milieucoördinator bij de gemeente Evere hieronder


Het aanbod aan gezonde voedingsproducten bevorderen bij jongeren op school en tijdens vrijetijdsbestedingen


Een initiatief dat kadert in het programma Gezondheid van de Koning Boudewijnstichting. De KBS wil het aanbod aan gezonde voeding in collectieve infrastructuren stimuleren door concrete acties te steunen in scholen en op plaatsen voor buitenschoolse activiteiten waarvan de refter niet commercieel wordt uitgebaat.

Het programma en de realisaties op de website van de Koning Boudewijnstichting.
>> zie de uiteenzetting van Pascale Taminiaux (Koning Boudewijnstichting) hieronder


Meer info

- Fair Trade Centre
Om de eerlijke handel te bevorderen heeft de Belgische Technische Coöperatie het programma Fair Trade Centre : www.fairtradecentre.be

- Bioforum Wallonie
Deze Franstalige Kamer van het Nationaal BioForum is één van de erkende raden in het Waals Gewest. In dat kader behartigt BioForum Wallonie de belangen van een specifieke richting, nl. de biologische landbouw.

- Via zijn algemene vergadering verenigt BioForum Wallonie organisaties die de landbouwers, verdelers, verbruikers en het milieu vertegenwoordigen, maar ook organismen die instaan voor de waarmerking, techniek en wetenschap.
www.bioforum.be

- Certisys (het gewezen Ecocert)
Ecocert is een erkend organisme dat de integriteit van de voedselketen van de biologische producten waarborgt. Het is sinds meer dan 20 jaar actief met een multicultureel team en ijvert lokaal in België en in Luxemburg, maar ook in een wereldnetwerk, in samenwerking met landbouwers en ondernemingen uit de landbouw- en voedingssector. In maart 2007 is Ecocert omgedoopt to Certisys.
www.certysis.be

- Probila
Probila is de nationale beroepsvereniging van verwerkers en verdelers van de PROducten van de BIologische LAndbouw. Ze vertegenwoordigt zowat alle Belgische bedrijven diewerkzaam zijn in de verwerking en verdeling van producten van de biologische landbouw.
www.probila-unitrab.be

- De website van de Koning Boudewijnstichting
www.kbs-frb.be




« Terug

Auteur(s)

Philippe MERTENS
Laatste update
06-07-2006
Algemene voorwaarden | RSS | Nuttige links